Çocukların Oyuncaklarla Anlattığı Sessiz Hikayeler

Çocukların Oyuncaklarla Anlattığı Sessiz Hikayeler

Çocuklar çoğu zaman duygularını yetişkinler gibi ifade edemez. Bir yetişkin derdini konuşarak anlatır, ama bir çocuk çoğu zaman bunu oyuncaklarla, oyunlarla ya da sessizlikle yapar. İşte tam bu yüzden oyun terapisi, çocukların iç dünyasını anlamada çok özel bir yere sahiptir.

Oyun Terapisi, çocuğun seçtiği oyuncaklarla özgürce oynayabildiği, duygularını ve yaşadıklarını farkında olmadan ortaya koyduğu bir terapi yöntemidir. Bu terapi türünde oyuncaklar, çocuğun kelimeleri gibidir.

Hikayenin İçinde: “Ayı Yalnız”

6 yaşındaki Zeynep oyun odasına ilk kez geldiğinde sessizdi. Terapistin sorularına yanıt vermedi, göz temasında bulunmadı. Ama hemen bir oyuncak ayı seçti ve onu odanın köşesine koydu.
Her hafta geldiğinde, tekrar aynı oyuncak ayıyı aldı. Ayı hep köşedeydi. Oynamıyor, sadece izliyordu.
Zeynep de izliyordu…

Terapist bir gün sordu:

• “Neden hep o ayıyı seçiyorsun?”

Zeynep yanıtladı:

• “Çünkü o kimseyle konuşmuyor. Kimse onunla oynamıyor.”

Bir süre sonra Zeynep, ayıya küçük bir yatak yaptı. Ayının başına yastık koydu, battaniye örttü. Ve fısıldadı:
“Üzülme, artık yalnız değilsin.” dedi.

O gün Terapist, Zeynep’in ilk kez gözlerinin dolduğunu gördü. Çünkü o Oyuncak Ayı aslında Zeynep’ti.

Oyun Terapisinin Önemi

Zeynep’in yaşadığı gibi bir çocuk; boşanma, kayıp, ihmal ya da yalnızlık gibi duygusal yükleri oyunla dışa vurur. Oyun sırasında seçilen oyuncaklar, kurulan hikayeler, hatta sessizlikler bile çocuğun iç dünyasına açılan birer kapıdır.

Oyun Terapisi Çocuğa;

• Duygularını ifade etme,
• Kontrol hissi kazanmak,
• Güvende hissetmek,
• Duygusal Rahatlama imkanı sunar.

Sonuç: Oyun Bir Araçtır, Ama Amaç İyileşmedir

Bir çocuğun “iyiyim” dememesi, iyi olduğu anlamına gelmez. Bir çocuk konuşmadığında, içi boş değildir… sadece konuşmak için doğru dili bulamamıştır. Ve işte tam burada oyun terapisi uygulamaya geçer.

Çocuklar için dünya, çoğu zaman yetişkinlerin hayal ettiğinden daha karmaşıktır. Ailede yaşanan bir ayrılık, okulda yaşanan bir zorbalık, evdeki sessizlik, kardeşle gelen değişiklik… Tüm bunlar küçük bir kalpte büyük izler bırakabilir.

Ama çocuk bunları oturup anlatamaz. Sorarsın:
“Neyin var?”
“Yok,” der.
Çünkü nasıl anlatacağını bilmez. İşte o zaman bir oyuncak araba, peluş ayı, bir oyuncak ev devreye girer.

Ve çocuk oynarken anlatır:
Kırgınlığını…
Korkularını…
Utanmalarını…
Özlemlerini…

Oyun Terapisi, çocuğun iç dünyasına giden sevgi dolu bir köprüdür. Bu köprüde oyuncaklar vardır ama aslında yürüyen şey duygularıdır. Terapist ise yalnızca rehberdir, çocuğun kendi hikayesini rahatça yazmasına yardım eder.

Unutmayalım:
Her çocuk anlaşılmak ister. Anlatmak için bazen sözcükleri değil sadece dinleyen bir yüreğe… ve bir kutu oyuncağa ihtiyaç duyar.
Bir çocuğu anlamak istiyorsanız, onun oynadığı oyunu izleyin. Oyunlar rastgele değildir. Ve her oyunun altında bir gerçek vardır. Çünkü bazen en derin acılar, bir sessiz oyuncak ayının gözlerinden anlatılır.

Kaynakça

Landreth, G. L. (2012). Oyun terapisi: İlişkinin sanatı (3. basım). Routledge.

Kaduson, H. G. ve Schaefer, C. E. (2000). Çocuklar için kısa süreli oyun terapisi. Guilford Press.

Bratton, S. C., Ray, D., Rhine, T. ve Jones, L. (2005). Çocuklarda oyun terapisinin etkinliği: Tedavi sonuçlarına ilişkin meta-analitik bir inceleme. Profesyonel Psikoloji: Araştırma ve Uygulama, 36(4), 376-390. https://doi.org/10.1037/0735-7028.36.4.376

O'Connor, K. J., Schaefer, C. E. ve Braverman, L. D. (Ed.). (2016). Oyun terapisi el kitabı. John Wiley & Sons.

Türk Psikologlar Derneği. (2020). Çocuklarla Oyun Terapisi Uygulamaları Rehberi. https://psikolog.org.tr